ανάπτυξη

ανάπτυξη
Όλοι οι ζωντανοί οργανισμοί παρουσιάζουν συνεχείς μεταβολές τόσο στη μορφή όσο και στη λειτουργία. Έτσι, ένας πολυκύτταρος οργανισμός αρχίζοντας την α. του από ένα κύτταρο (το γονιμοποιημένο ωάριο ή ζυγώτη) μεγαλώνει, ωριμάζει, λειτουργεί αναπαραγωγικά, χάρη σε ειδικευμένα όργανα που δημιουργούν απογόνους, δίνοντας έτσι την αρχή σε νέο κύκλο α. και, τέλος, πεθαίνει. Το σύνολο αυτών των μεταβολών καλείται α. Η α. είναι ένα γενικό βιολογικό φαινόμενο. Ο όρος δεν χρησιμοποιείται μόνο για πολυκύτταρους οργανισμούς, αλλά και για μονοκύτταρους, όπως επίσης και για τα επιμέρους όργανα ή τους ιστούς ενός πολυκύτταρου οργανισμού. Η μελέτη της δομής των οργανισμών των οργάνων και των ιστών απέδειξε ότι: α) αποτελούνται από περισσότερα του ενός κυττάρου, β) τα κύτταρα αυτά έχουν εξειδικευμένη δομή και λειτουργία, γ) τα κύτταρα έχουν ορισμένες θέσεις μέσα στον κάθε ιστό και καθορισμένες σχέσεις μεταξύ τους. Έτσι, και μάλλον για πρακτικούς λόγους, η α. ενός ιστού, οργάνου ή οργανισμού μπορεί να αναλυθεί αντίστοιχα στις εξής επιμέρους βασικές πορείες: Αύξηση. Περιλαμβάνει την αύξηση τόσο του αριθμού όσο και του μεγέθους των κυττάρων. Αύξηση δηλαδή θεωρείται η μη αντιστρεπτή μεταβολή στο μέγεθος ενός οργανισμού που ανάγεται σε αύξηση του πρωτοπλάσματος. Από την άποψη της μοριακής βιολογίας, η αύξηση του πρωτοπλάσματος συνδέεται με την αύξηση όλων των βασικών πολυμερών του κυττάρου (νουκλεϊκών οξέων, πρωτεϊνών κλπ.). Διαφοροποίηση. Η δημιουργία διαφορετικών από δομική και λειτουργική άποψη κυττάρων από έναν πληθυσμό όμοιων κυττάρων. Έτσι, από ένα κύτταρο, όπως είναι o ζυγώτης (γονιμοποιημένο ωάριο), ενός πολυκύτταρου οργανισμού θα δημιουργηθεί ένα έμβρυο με μεγάλο αριθμό κυττάρων και τελικά ένα πολύπλοκο άτομο με πολύ μεγάλη ποικιλία κυττάρων. Από μοριακή άποψη, η διαφοροποίηση συνίσταται στη χρονικά και ποιοτικά κατάλληλη σύνθεση πρωτεϊνών από το κύτταρο. Μορφογένεσηοργάνωση. Για να συμπληρωθεί η α. ενός ορισμένου οργανισμού, δεν αρκεί να αυξηθούν ο αριθμός και το μέγεθος των κυττάρων που τον αποτελούν, ούτε φτάνει να διαφοροποιηθούν τα κύτταρα αυτά. Πρέπει ακόμα να γίνει η τοποθέτηση των κυττάρων με βάση κάποιο σχέδιο (πρότυπο) που είναι σταθερό και χαρακτηριστικό για τον συγκεκριμένο οργανισμό. Η πορεία αυτή ονομάζεται μορφογένεση και πραγματοποιείται αν μπουν σε λειτουργία ορισμένοι μηχανισμοί όπως οι παρακάτω: α) Καθιέρωση άξονα πολικότητας, δηλαδή φυσιολογικής ή φυσιολογικής και δομικής ανισοτιμίας μεταξύ δύο εκ διαμέτρου αντίθετων περιοχών των κυττάρων ή των οργάνων. Η πολικότητα αυτή μπορεί να είναι ενδοπροκαθορισμένη ή να επάγεται από παράγοντες του περιβάλλοντος. Έτσι, ένα κύτταρο διαιρείται σε δύο ίδια (ισότιμα) ή ανόμοια (ανισότιμα) κύτταρα που τοποθετούνται συμμετρικά ή ασύμμετρα στον άξονα της πολικότητας. Σύμφωνα με την τοποθέτηση των νεοδημιουργούμενων κυττάρων σε σχέση με τον άξονα πολικότητας, θα προκύψει και η μορφή του οργάνου. β) Ύπαρξη προκαθορισμού για διαφοροποίηση. Αυτός o προκαθορισμός μπορεί να είναι εσωτερικά προκαθορισμένος ή να επάγεται από τα γειτονικά κύτταρα. γ) Ύπαρξη αμοιβαίων μορφογενετικών επιδράσεων μεταξύ των τμημάτων του σώματος του οργανισμού, πράγμα που γίνεται κατά την επαγωγή. Επιγραμματικά, α. είναι η υπό την επίδραση του περιβάλλοντος πραγματοποίηση του σχεδίου που ακολουθούν η αύξηση, η διαφοροποίηση και η μορφογένεση για να δημιουργηθεί και να λειτουργήσει ένας ορισμένος οργανισμός από τη στιγμή που αρχίζει να ζει έως τη στιγμή που θα πεθάνει.
* * *
η (Α ἀνάπτυξις)
γραπτή ή προφορική λεπτομερής αναφορά σε ένα θέμα, διευκρίνιση, διασάφηση, εξήγηση
νεοελλ.
1. ξεδίπλωμα, ξετύλιγμα, άνοιγμα συνεπτυγμένου πράγματος
2. αύξηση τών διαστάσεων τού σώματος εφήβου
3. προαγωγή και επίδοση στα γράμματα, στις τέχνες και γενικά στον πολιτισμό, εξέλιξη
4. ειδικ. η προαγωγή τής οικονομίας μιας χώρας, ώστε αυτή να φθάσει το επίπεδο τών ανεπτυγμένων ξεφεύγοντας από την υπανάπτυξη
5. η άρθρωση νέου φθόγγου ανάμεσα σε δύο που προϋπάρχουν
αρχ.
άνοιγμα κλειστού πράγματος (π.χ. τού στόματος).
[ΕΤΥΜΟΛ. < ἀναπτύσσω.
ΠΑΡ. νεοελλ. αναπτυξιακός].

Dictionary of Greek. 2013.

Игры ⚽ Поможем сделать НИР

Look at other dictionaries:

  • ανάπτυξη — η 1. αύξηση, μεγάλωμα των οργανικών όντων: Το παιδί παρουσιάζει πρόωρη σωματική ανάπτυξη. 2. γενικά μεγάλωμα, προαγωγή: Η πόλη αυτή σημείωσε μεγάλη ανάπτυξη την τελευταία εικοσαετία. 3. λεπτομερειακή έκθεση, ανάλυση: Έκαμε μια άρτια ανάπτυξη του… …   Νέο ερμηνευτικό λεξικό της νεοελληνικής γλώσσας (Новый толковании словарь современного греческого)

  • ανάπτυξη, οικονομική — Έκφραση που σημαίνει γενικά τη δυναμική τάση ενός οικονομικού συστήματος. Με αυτήν ακριβώς την έννοια η ο.α. αποτέλεσε σημαντικό πρόβλημα της σύγχρονης οικονομικής επιστήμης, συνδεδεμένο με άλλα προβλήματα, όπως της αναπαραγωγής, των διακυμάνσεων …   Dictionary of Greek

  • ἀναπτύξῃ — ἀναπτύξηι , ἀνάπτυξις opening fem dat sg (epic) ἀναπτύσσω unfold aor subj mid 2nd sg ἀναπτύσσω unfold aor subj act 3rd sg ἀναπτύσσω unfold fut ind mid 2nd sg ἀ̱ναπτύξῃ , ἀναπτύσσω unfold futperf ind mp 2nd sg (doric aeolic) ἀ̱ναπτύξῃ , ἀναπτύσσω… …   Greek morphological index (Ελληνική μορφολογικούς δείκτες)

  • αστική ανάπτυξη — Το φαινόμενο της συνεχούς ανάπτυξης των αστικών κέντρων, όχι μόνο από πληθυσμιακή άποψη, αλλά και στο επίπεδο της έκτασης και της εσωτερικής οργάνωσης. Η α.α. δεν πρέπει να συγχέεται με την αστικοποίηση (βλ. λ.), γιατί αφορά την ανάπτυξη των… …   Dictionary of Greek

  • Ιαπωνία — Επίσημη ονομασία: Αυτοκρατορία της Ιαπωνίας Έκταση: 377.835 τ. χλμ. Πληθυσμός: 126.771.662 (2001) Πρωτεύουσα: Τόκιο (8.130.408 κάτ. το 2000)Νησιωτικό κράτος της ανατολικής Ασίας, χωρίς σύνορα στην ξηρά με άλλη χώρα. Βρέχεται στα Β από την… …   Dictionary of Greek

  • Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής — Επίσημη ονομασία: Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής Συντομευμένη ονομασία: ΗΠΑ (USA) Έκταση: 9.629.091 τ. χλμ Πληθυσμός: 278.058.881 κάτ. (2001) Πρωτεύουσα: Ουάσινγκτον (6.068.996 κάτ. το 2002)Κράτος της Βόρειας Αμερικής. Συνορεύει στα Β με τον… …   Dictionary of Greek

  • Ευρώπη — I Μία από τις πέντε ηπείρους. Είναι το μικρότερο τμήμα του κόσμου μετά την Αυστραλία και την Ωκεανία. Από μία άποψη θα μπορούσε να θεωρηθεί το ακραίο δυτικό τμήμα της Ασίας, της οποίας αποτελεί τη φυσική προέκταση. Πράγματι, δεν υπάρχουν φυσικά… …   Dictionary of Greek

  • κίνα — Επίσημη ονομασία: Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας Έκταση: 9.596.960 τ. χλμ. Πληθυσμός: 1.284.303.705 κάτ. (2002) Πρωτεύουσα: Πεκίνο ή Μπεϊτζίνγκ (6.619.000 κάτ. το 2003)Κράτος της ανατολικής Ασίας. Συνορεύει στα Β με τη Μογγολία και τη Ρωσία, στα ΒΑ… …   Dictionary of Greek

  • Ιράν — Επίσημη ονομασία: Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν Παραδοσιακή ονομασία: Περσία Έκταση: 1.648.000 τ. χλμ. Πληθυσμός: 65.540.226 (2002) Πρωτεύουσα: Τεχεράνη (6.758.845 κάτ. το 1996)Κράτος της νοτιοδυτικής Ασίας στη Μέση Ανατολή. Συνορεύει στα Β με το… …   Dictionary of Greek

  • Ισπανία — Επίσημη ονομασία: Βασίλειο της Ισπανίας Έκταση: 504.782 τ. χλμ. Πληθυσμός: 40.037.995 (2001) Πρωτεύουσα: Μαδρίτη (2.882.860 κάτ. το 2000)Κράτος της νοτιοδυτικής Ευρώπης, στην Ιβηρική χερσόνησο. Συνορεύει στα ΒΑ με τη Γαλλία και την Ανδόρα, στα Δ… …   Dictionary of Greek

Share the article and excerpts

Direct link
Do a right-click on the link above
and select “Copy Link”